Aile İçi Şiddet Suçları ve Uzaklaştırma Kararı

6284 sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun, aile içi şiddet mağdurlarının korunması için kapsamlı bir hukuki çerçeve oluşturmaktadır. Son yıllarda uzaklaştırma kararı başvurularındaki artış, hem şiddet mağdurlarının bilinçlenmesini hem de toplumsal farkındalığın yükselmesini yansıtmaktadır. Bu yazıda aile içi şiddet suçlarını, koruyucu tedbirleri ve başvuru yollarını ayrıntılı şekilde ele alıyoruz.

Aile İçi Şiddet Türleri

Aile içi şiddet yalnızca fiziksel saldırıdan ibaret değildir. 6284 sayılı Kanun dört temel şiddet türünü tanımlamaktadır:

Şiddet Türü	Örnekler	TCK Karşılığı
Fiziksel şiddet	Darp, itme, tekmeleme, yaralama	Kasten yaralama (m.86)
Psikolojik şiddet	Tehdit, hakaret, aşağılama, yıldırma, kontrol etme	Tehdit (m.106), hakaret (m.125), kişilerin huzurunu bozma (m.123)
Cinsel şiddet	Cinsel saldırı, zorla ilişki, istenmeyen cinsel davranışlar	Cinsel saldırı (m.102), eşe karşı cinsel saldırı
Ekonomik şiddet	Çalışmaya engel olma, parasız bırakma, malvarlığını kontrol etme	İş ve çalışma hürriyetinin ihlali (m.117)

Aile İçi Şiddette Ceza Artırımı

TCK kapsamında suçlar aile bireyleri arasında işlendiğinde nitelikli hâl olarak değerlendirilir ve ceza artırılır. Başlıca artırım nedenleri:

• Kasten yaralama (TCK m.86/3-a): Eşe, boşandığı eşe, kardeşe, anne-babaya veya çocuğa karşı işlenirse ceza yarı oranında artırılır.
• Tehdit (TCK m.106): Aile bireyine karşı işlendiğinde nitelikli hâl oluşur.
• Eziyet (TCK m.96/2): Aile bireylerine karşı sistematik şiddet, eziyet suçunu oluşturabilir ve 3-8 yıl hapis cezası gerektirir.

6284 Sayılı Kanun Kapsamında Koruyucu ve Önleyici Tedbirler

Mülki Amir (Valilik/Kaymakamlık) Tarafından Verilebilen Tedbirler (m.3)

• Mağdura ve çocuklara barınma yeri sağlanması (sığınak/ŞÖNİM)
• Geçici maddi yardım yapılması
• Psikolojik, mesleki, hukuki rehberlik ve danışmanlık desteği verilmesi
• Geçici koruma altına alınması
• Kreş hizmeti sağlanması

Hâkim Tarafından Verilebilen Tedbirler (m.4-5)

• Şiddet uygulayanın ortak konuttan uzaklaştırılması
• Mağdura, çocuklara ve yakınlarına yaklaşma yasağı
• Şiddet uygulayanın mağdurla iletişim kurmasının yasaklanması (telefon, mesaj, sosyal medya dahil)
• Silahların teslimi ve silah ruhsatının iptali
• Alkol veya uyuşturucu bağımlılığı varsa tedavi programına yönlendirilme
• Konutun mağdura tahsisi
• Tedbir nafakası bağlanması
• Elektronik kelepçe ile izleme

Başvuru kolaylığı: Tedbir talebi şekle bağlı değildir; sözlü başvuru bile yeterlidir. Hâkim, duruşma yapmaksızın derhal karar verebilir. Polis veya jandarma da re’sen tedbir kararı verilmesini talep edebilir. Tedbir süresi en fazla 6 aydır; ancak şiddet tehlikesinin devamı hâlinde uzatılabilir.

Uzaklaştırma Kararının İhlali (6284 s.K. m.13)

Tedbir kararına aykırı davranan kişiye zorlama hapsi uygulanır:

İhlal Durumu	Zorlama Hapsi Süresi
İlk ihlal	3 günden 10 güne kadar
Tekrarlayan ihlal	15 günden 30 güne kadar

Zorlama hapsi sabıka kaydına işlemez ve tazyik hapsi niteliğindedir. Zorlama hapsi kararına karşı itiraz mümkündür.

Aile İçi Şiddette Şikâyetten Vazgeçme

Kasten yaralama (TCK m.86/2 — basit tıbbi müdahale ile giderilebilecek) gibi şikâyete bağlı suçlarda mağdurun şikâyetten vazgeçmesi dava düşmesine yol açar. Ancak ağır yaralama, eziyet, cinsel saldırı gibi re’sen soruşturulan suçlarda mağdurun şikâyetten vazgeçmesi davayı düşürmez; yargılama devam eder. Bu durum, aile içi şiddet mağdurlarının baskı altında şikâyetten vazgeçmesinin etkisini sınırlandırmak amacıyla bilinçli bir tercih olarak kanuna yansımıştır.

Adana’da Aile İçi Şiddette Destek Mekanizmaları

Adana’da şiddet mağdurlarının başvurabileceği kurumlar:

• ALO 183: Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı 7/24 şiddet ihbar ve danışma hattı
• Polis İmdat 155 / Jandarma 156: Acil durumlarda derhal müdahale
• ŞÖNİM (Şiddet Önleme ve İzleme Merkezi): Adana ŞÖNİM, tedbir kararlarının takibi ve mağdur desteği sağlar
• Kadın Konukevleri (Sığınaklar): Adana’da birden fazla kadın konukevi bulunmaktadır
• Adana Barosu Kadın Hakları Merkezi: Ücretsiz hukuki danışmanlık ve avukat desteği
• Aile Mahkemesi: Tedbir kararı başvurusu

Aile içi şiddete maruz kalıyorsanız, kendinizi ve çocuklarınızı korumak için derhal 183 veya 155’i aramanız en doğru adımdır. Hukuki süreç paralel olarak bir avukat aracılığıyla yürütülebilir.